11/16/2009

Creative and Green

Creative and Green: Art, Ecology, and Community
Sarah e. Graddy


Umfjöllun í þessari grein er um neysluþjóðfélag og vanda sem fylgir úrgangi. Lýst er hvernig við losum okkur við rusl á sama hátt og við sturtum niður eftir dvöl á klósettinu. Rætt er um að við getum orðið þrælar úrgangs, kostnaður við að eyða öllum þeim úrgangi sem frá okkur koma er óheyrilegur svo ekki sé minnst á mengun og landsvæði sem nýtt er til urðunar. Bent er á að við verðum að vera vistvænni, meðvitaðri og breyta hegðun okkar í neyslu og endurnýta í stað þess að henda.
Í greininni er sagt frá mjög áhugaverðu átaki sem hefur verið gert í San Francisco.
Einkafyrirtæki tók þá ákvörðun að bjóða listamönnum fullkomið verkstæði til að vinna að listaverkum úr endurnýtanlegum efnum. Hugmyndin er að umbreyta rusli í áhugaverða hluti í stað þess að farga efnum. Hinn almenni borgari er boðinn velkomin að fylgjast með og sjá afrakstur listamannanna. Hugmyndafræðin á bak við er að listamennirnir gefi almenningi hugmyndir til sköpunar og endurnýtingar á hinum ýmsu efnum, bæði til listsköpunar og hönnunar. Og ekki síður að opna augu almennings fyrir allri þeirri sóun sem vaxandi neysla hefur í för með sér. Fá fólk til að hugsa sinn gang varðandi rusl og úrgang sem hleðst upp, jafnvel að fólk minnki neysluvenjur sínar til að sporna við vaxandi úrgangi af öllu taki. Í greininni er sagt frá úrbreiðslu þessa átaks og vaxandi áhuga bæði listamanna og hins almenna borgara.

Eftir lestur greinarinnar fór hugur minn í okkar þjóðfélag og hvernig við gætum nýtt okkur þessar hugmyndir. Ég hef lengi haft þá skoðun að skólarnir ættu að nýta sér úrgang frá hinum ýmsu fyrirtækjum landsins. Í mínu tilfelli hef ég í gegnum árin verið dugleg að fara og ná í efni fyrir skólann eða nemendur að vinna úr. Sem dæmi fer ég og fæ afgangsgler sem við nýtum til að bræða og gera úr fallega eigulega hluti. Fyrir nokkrum árum fékk ég gefins frá Bykó stafla af flísum sem átti að henda. Nýtingin hefur verið margvísleg, t.d. mósaíkmyndir, málun á flísar sem brenndar eru í leirofni og fleiri útfærslu á myndverkum. Staflinn er ekki búinn enn þá. Eins hef ég fengið plexigler sem nemendur hafa unnið með á margvíslegan hátt. Gámar sem eru fullir af “gulli” eins og málmum, tréafgöngum o.fl. er kjörið til að vinna með. Á þemadögum fyrir nokkrum árum var unnið með endurnýtingu og minn þáttur var að nemendur unnu stóra skúlptúra úr trjábolum og gerðar voru mjög skemmtilegar fígúrur þar sem alskyns efni var nýtt til að skapa trúverðugar persónur. Þá var einmitt farið og náð í alskyns “gull” í gámum frá fyrirtækjum.
Fyrirtæki þurfa að greiða stóran pening fyrir losun á úrgangi og í raun ætti að vera samvinna á milli fyrirtækja og skóla um hvernig hægt er að nýta afganga í stað þess að henda þeim eða farga. Vona að þessar hugleiðingar mínar geti gefið ykkur hugmyndir um nýtingu á úrgangi eða “gulli” eins og ég kalla.

Að lok við ég benda á áhugaverða sýningu á Selfossi ef þið eigið leið þar um.
“Einu sinn er” heitir sýningin og er á Listasafni Árnesinga. Sýningin kemur frá Handverki og hönnun og þema sýningarinnar er “Gamalt og nýtt.”

Sólrún Guðbjörnsdóttir

10 ummæli:

  1. Frábær umfjöllun Sólrún. Þetta verkefni er bráðnauðsynlegt og hvert sveitarfélag ætti að taka sig til og útbúa miðstöð fyrir fólkið sitt þar sem fólk gæti mætt með fjölskylduna og hjálpað til við að vinna og sortera í miðstöðinni. Skólarnir allir gætu svo sótt efniviðinn í miðstöðina. Frábær hugmynd finnst mér :o)Það þarf allavega einhverja leið að fara til að fá almenning til að hugsa meira um hvað hver fjölskylda sendir frá sér af úrgangi.
    Sýningin sem þú talar um er jú í Listasafni Árnesinga en það er í Hveragerði. Það er opið á fimmtudögum, föstud.laugard. og sunnudögum á veturna.
    Kv. Rannveig

    SvaraEyða
  2. Sæl Sólrún, þetta var virkilega fín grein og góð umfjöllun hjá þér. Mér finnst þetta alveg bráðsniðugt það sem þeir gerðu í San Francisco með að opna verkstæði fyrir listafólk sem vinna að listaverkum úr endurnýtanlegum efnum. Ég held að skólar og/eða listamenn ættu að gera þetta meira, að fara í fyrirtæki og fá "ruslið" sem á að fara að farga, og vinna meira með það, eins og við vitum öll þá er alveg hægt að vinna alveg rosalega flotta hluti úr "rusli".
    Hérna er fyrir neðan er linkurinn af sýningaskráni frá sýninguni í Listasafni Árnesinga, virkilega flottir hlutir þar=)

    http://www.listasafnarnesinga.is/images/stories/einusinnier-web%282%29.pdf

    SvaraEyða
  3. það væri óskandi að við sem kennum list og verkgreinar gætum gengið í svona gullkistur eins og þú kallar þetta, án mikillar fyrirhafnar. Ég safna alltaf smá efni en það er heilmikil vinna, hryngja og snýkja afganga, flestir vilja bara selja manni, segja að sveitafélögin geti vel borgað. Ég hef fengið flísaafganga, glerafganga og dósablikk. Myndi vilja mun meira af slíku efni , þá þarf maður ekki að spara eins mikið því allt efni er jú dýrt, allt hefur hækkað um nær helming en kvótinn okkar hefur ekki hækkað í fjögur ár, verkgreinakennarar í grunnskóla fá uþb 1000 kr per nemanda per ár fyrir efniskaup.

    SvaraEyða
  4. Flott framtak hjá þessu einkafyrirtæki og svo sannarlega til eftirbreytni. Ekki ósvipað hugmyndinni sem var að fæðast um samstarf fyrirtækja og hönnuða í Danmörku sem ég skrifaði um. Sem betur fer er þó nokkur vitundarvakning í gangi þó svo að við séum skammt á veg komin. Það vill jú enginn vera þræll og síst af öllu þræll úrgangs.

    SvaraEyða
  5. Þakka þér fyrir góða umfjöllun Sólrún.
    Ég tek undir það sem Helga segir að þetta framtak er til fyrirmyndar.
    Það er hræðilegt til þess að hugsa að við séum að verða n.k. þrælar eigin úrgangs. En kostnaðurinn við að eyða öllum þeim úrgangi sem kemur frá okkur nú þegar er óheyrilegur, svo ekki sé minnst á allt það landsvæði sem nýtt er til urðunar og svo mengunin auðvitað. Já við verðum að taka okkur á og verða meðvitaðri og breyta hegðun okkar í neyslu og fara að endurnýta í stað þess að henda. Þó umræðan sé aðeins á þessum nótum í fjölmiðlum þá finnst mér hún samt vera einhvern veginn svo máttlaus og eins og fólk sé ekki að taka þessu nógu alvarlega.
    Kveðja, Svana.

    SvaraEyða
  6. Sæl Sólrún og takk fyrir áhugaverða grein. Það væri óskandi að menn vöknuðu upp hér á landi og sæju mikilvægi slíkrar vinnu eins og fram fer í San Francisco. Mér finnst frábær þessi hugsun að bjóða almenningi inn á slík verkstæði til að fá hugmyndir og aðstöðu kanski líka til að vinna að einhverju. Örugglega hægt að gera svona svipað á Íslandi til verksmiðjupláss einhvers staðar þar sem listamenn geta unnið að list sinni og líka unnið úr verðlausum efnivið. Nýsköpun....fólk atvinnulaust og nú er tíminn.
    Verð að segja frá samstarfsmanni mínum sem var að búa til leiðarkrossa til að selja, hún ákvað að kaupa ekkert í þá heldur nýta það sem hún fann. Hún fór í ruslagám og fann steypustyrktarjárn sem hún notaði sem grind (krossinn) klæddi þau með fraupplasti, efnið heitir þéttipulsa. Vafði svo krossinn með gömlum grenilengjum sem voru trosnaðar og tolldu ekki lengur á húsinu. Skreytti svo með birkigreinum og könglum sem hún tíndi og notaði svo jólaborða sem hún fékk á jólapökkunum sínum í fyrra. Ég skal segja ykkur það að þessir krossar voru mjög flottir og seldust grimmt.:)))
    kv. Ragna

    SvaraEyða
  7. Sæl Sólrún.Takk fyrir góða umfjöllun.Það ætti e.t.v. að fara að tala meira um okkur mannfólkið sem "þræla" til að vekja okkur til umhugsunar. Ég er samt á móti hræðsluáróðri en mér finnst einhvern veginn eins og við hugsum svo oft á þann veg að morgundagurinn henti betur. Þá ætlum við virkilega að taka okkur taki og byrja... Hugmyndin frá San Francisco er frábær. Ég sé fyrir mér að í öllum þeim boðaða niðurskurði sem framundan er gæti Menntasvið Reykjavíkurborgar og sveitafélög um land allt kætt börnin okkar með verkstæði sem ekki þyrfti að kosta miklu til nema fyrirhöfninni. Það hljóta að liggja ónotuð verkfæri um allan bæ sem hægt væri að fá "að láni" þar til í næsta góðæri. Efniviðurinn yrði svo ókeypis, ekki satt ? Í lokin langar mig að hæla þér fyrir að vera svona rösk við að safna gulli í kistuna þína.

    SvaraEyða
  8. Sæl Sólrún

    Góð umfjöllun á þessari grein. Hún vekur mann sannarlega til umhugsunar. Þetta er satt að í okkar mikla neyslusamfélagi þá verður úrgangurinn líka mikill. Frábært framtak hjá þessu fyrirtæki og þessum listmönnum! Þetta er eitthvað sem á örugglega efir skila árangri. Þetta er einmitt eitthvað sem þarf að gera, það er að vekja athygli á þessari miklu neyslu sem er búin að vera og sýna fólki að úrgangurinn er gríðarlegur!

    Frábært að endurnýta þessa hluti í skólanum hjá þér! Þetta er eitthvað sem allri skólar ættu að gera því eins og þú sagðir þá er hægt að nýta afganga í svo margt annað en að henda þeim! Einnig opnar þetta augu nemenda fyrir því að það þarf ekki alltaf að kaupa allt og drasl er ekki endilega rusl :)

    Kveðja, Sóldís

    SvaraEyða
  9. Mjög fín umfjöllun og um að gera að gefa fólki tækifæri til að nýta það sem til fellur, það er svo mörgu hent sem er vel nothæft og sérstaklega nú þegar allir eru að spara þá verður maður að hugsa aðeins út fyrir boxið og nýta sér það sem maður getur fengið fyrir ekki neitt. Það leynast verðmæti í öllum þessu verðlausu hlutum í kringum okkur eins og pappaumbúðum, kössum og spýtum.
    Kveðja
    Ragnhildur

    SvaraEyða
  10. Skemmtileg umfjöllun hjá þér Sólrún.
    Og mér finnst hugmynd Rannveigar um miðstöðina frábær. Að sjálfsögðu eiga skólarnir að vera duglegir við að nýta afgangs-efnivið fyrirtækja í bæjarfélgainu sínu. Þetta er hagkvæmt fyrir alla!
    Kveðja,
    Sólveig

    SvaraEyða

Ath: Aðeins meðlimir bloggsins geta birt ummæli.